بدون دسته بندی

د افغانستان د ملي رادیو تلوېزیون نشراتي پالیسي

فهرست
ګڼه
۱ د افغانستان د ملي راډیوتلویزیون لپاره یو غوره ګام
۲ سریزه
۳ لومړۍ برخه: ټولیز اصول
۴ د پالیسۍ حقوقي اډانه
۵ موخې
۶ د اسلام له سپېڅلي دین سره د مغایرو مطالبو نه خپرول
۷ سپکاوی اوافترا
۸ د تاوتریخوالي قربانیان، تریخ او مستهجن مطالب
۹ د ژورنالېزم د مسلکي معیارونو په پام کې نیول
۱۰ د ژورنالېزم اخلاقي اصول رعایتول
۱۱ د وګړو خصوصي حریم ته درناوی
۱۲ د نظرونو په خپرولو کې انډول ساتل
۱۳ د فکري مالکیتونو د حقوقو رعایتول
۱۴ د ځواب حق
۱۵ د مسلکي حیثیت او بې پرېوالي ساتنه
۱۶ دویمه برخه: د خبرونو او راپورونو خپرول
۱۷ د خبري مطالبو سمون او بیا کیکنه
۱۸ د جګړې د ډګرخبرونه
۱۹ د پټو غونډو نه خپرول
۲۰ د خبرونو او راپورونو کره ژبه او ګړدود
۲۱ د خبرې برخې او خبر وخت
۲۲ د خبري مطلب ځانګړی وخت
۲۳ په خبرې برخه کې د دولتي چارواکو خبري ځای
۲۴ په جمهوري ریاست پورې تړلي خبرونه
۲۵ د مصوبو او اجراآتو د لنډیز خپرول
۲۶ د خبري اعتبار نلرونکي مطالب
۲۷ د خبر او اطلاعاتو په سرچینه کې ځیرتیا
۲۸ په پوځي او امینتي برخه کې خپرونې
۲۹ درېیمه برخه: خپرونې
۳۰ د دیني ښوونیزو مطالبو خپرول
۳۱ د خپرونو په جوړولو او خپرولو کې لید لورو ته پاملرنه
۳۲ د هیواد لوړې ګټې او ښېګڼې
۳۳ د بشر حقوق، قوانین او د تاوتریخوالي د کچې ټیټول
۳۴ هنري خپرونې
۳۵ ادبي خپرونې
۳۶ فرهنګي خپرونې
۳۷ سیاسي خپرونې
۳۸ اقتصادي خپرونې
۳۹ د ماشومانو لپاره خپرونې
۴۰ په بهر کې د افغانانو له خوا جوړې شوې خپرونې
۴۱ په بهرنیو ژبو افغاني خپرونې
۴۲ نورې ښوونیزې خپرونې
۴۳ څلورمه برخه: فرهنګي تنوع
۴۴ په معیاري ژبه د اطلاعاتو او خپورنو خپرول
۴۵ په معیاري ژبه خپرونې او د لهجو ساتل
۴۶ فرهنګي شتمنیو بیارغاونه
۴۷ پنځمه برخه: د ټاکنو د بهیر پوښښ
۴۸ په ټاکنو پورې د تړلیو لایحو، کړنلارو او اصولو رعایتول
۴۹ د عامه ذهنونو روښانتیا
۵۰ د ټاکنو د نوماندانو د لیدلورو منصفانه او عادلانه خپرول
۵۱ د ناسمو او له واقعیته لرې اطلاعاتو له خپرولو ډډه
۵۲ د ټاکنو د پایلو خپرول
۵۳ توپير او تاوتریخوالي ته له لمن وهلو ډده
۵۴ شپږمه برخه: خبرتیاوې
۵۵ په خبرتیا کې د بې پرېوالي اصل
۵۶ خبرتیا کوونکي حقوقي شخصیت
۵۷ د خپرونو او خبرتیاوو جلاوالی
۵۸ د روغتیا او درملو خبرتیاوې
۵۹ ښوونیزې او تحصیلي خبرتیاوې
۶۰ په خبرتیاوو کې د ماشومانو د ګټو رعایتول
۶۱ معیاري او مانوسه ژبه، لهجه او اصطلاحات
۶۲ په اعلانونو کې د نورو حقوقو او د هیواد د قوانینو رعایت
۶۳ اوومه برخه: متفرقه توکي
۶۴ د روغتیایي معلوماتو په خپرولو کې اړین احتیاط
۶۵ د بهرنیو خبرونو خپرول
۶۶ ژوندۍ خپرونې
۶۷ د پېښو د تحلیل او تفسیر خپرول
۶۸ د خپرونو پرمهال وېش بیا کتنه
۶۹ رسمي او مروج اصطلاحات
۷۰ په خپرونو کې تنوع
۷۱ د قوانینو غوره ګڼل
۷۲ د پالیسۍ پر پلیتوب څارنه
۷۳ د پالیسۍ تعدیل
۷۴ د پالیسۍ د پلیتوب مهال

پیام کمیسیون رادیوتلویزیون ملي افغانستان به مناسبت پالیسی نشارتی رادیوتلویزیون ملی افغانستان
قانون رسانه های همگانی کشور به کمیسیون رادیو تلویزیون ملی افغانستان وظیفه سپرده تا در سپره تا بر تطبیق پالیسی نشراتی رادیو تلویزیون ملی افغانستان نظارت کند، اما عملا چنین پالیسی به گونه مدون وجود نداشت. بنا بر آن این کمیسیون مصمم بر ان شد که برای رادیو تلویزیون ملی افغانستان پالیسی همه جانبه با رعایت چارچوب قانون رسانه های هنگانی کشور و مطابق نیازمندی ها و تقاضاهای زمان ترتیب نماید. بر همین مبنا کمیسیون رادیوتلویزیون ملی افغانستان مسوده این سند مهم را برای بار نخست در تاریخ این رسانه اماده و جهت تأیید به شواری عالی رسانه ها پیشنهاد نموده که خوشبختانه از سوی این شورا نیز طرح ارایه شده به تصویب رسید.
این پالیسی با نظر داشت ارزشهای اسلامی، ملی و انسانی، قوانین ملی و اصول و معیارهای پذیرفته شده بین المللی و فرهنگ گثرت گرای کشور به میان آمده است. هدف دیگر اساسی تدوین این پالیسی در عرصه های اطلاع رسانی و پخش برنامه های گوناگون دینی، فرهنگی، معلوماتی، سیاسی، اقتصادی، تفریحی و آموزشی و ارایه خدمات معیاری به عامه مردم می باشد که بدون شک جهت رسیدن به این هدف به تدوین پالیسی حاضر نیاز مبرم دیده می شد.
بدون شک تطبیق این پالیسی ملی می تواند به رادیو تلویزیون ملی افغانستان جهت مثبت بودن و مسوؤلان و سایر کارکنان این رسانه را در راستای پخش برنامه ها و اطلاع رسانی معیاری یاری رساند و می توان آن را به گونه واقعی به رسانه مسلکی و ملی مبدل کرد که در این عرصه گام ها برداشته شده و چارچوب ها حقوقی نیز تدوین گردیده، اما اراده سیاسی و اساسی در این راستا می توان ما را به این هدف زودتر برسانند.
بنابر آن، کمیسیون رادیو تلویزیون ملی افغانستان به حیث هیات رهبری رادیو تلویزیون ملی افغانستان در پهلوی این که به وضع این پالیسی ابراز خوشی می نماید بل برای تطبیق آن نیز تلاش های همه جانبه نموده تا در عمل پیاده شود. در اخیر باید گفت که از شورای عالی رسانه ها نیز اظهار سپاس می نماییم که مسوده پالیسی حاضر که از جانب کمیسیون پیشنهاد گردیده بود، مورد تصویب قرار داد.
باابراز سپاس
دلاور نذیر زوی
رییس کمیسیون رادیو تلویزیون ملی افغانستان
۱۵ جوزا ۱۳۹۳ هـ ش – کابل

د افغانستان ملي راډیو تلوېزیون لپاره یوه غوره ګام
د افغانستان د ملي رادیو تلویزیون د خپرنیزې تګلارې (نشراتی پالیسۍ) تنظیم او ترتیب ، تصویب او خپرول زموږ لپاره یوه مهمه پېښه ده. د دې پالیسۍ تصویب او خپرېدل هغه تشه له منځه وړي چې تر اوسه پورې د یوې مدونې، دقیقې او تصویب شوې خپرونیزې تګلارې په توګه موجوده وه.
په دغه خپرنیزه تګلاره کې دخپرونو او اطلاعاتو، ښوونیزو او فرهنګي خپرونو او نورو بېلابېلو نشراتي موضوعګانو په اړه مهم مواد ځای شوي دي. په دغه تګلاره کې زموږ ژورنالېستانو، رپوټ ورکوونکو او ټولو نشراتي مسوولینو ته د خپرونو لپاره روښانې لارې په نښه شوي دي. بې له شکه دغه ټکي به د خپرونو په ښه تنظیم اغېزمنتوب او مسلکي توب کې ګټور وي.
اوس به دغه نشراتي پالیسي زموږ د ټولو مسوولینو، او ژونالېستانو او رپوټ ورکوونکو د کار پر مېزونو پرته وي او په همدغه رڼا کې به خپل کار د دقت، بې پرې والي، انصاف، ژورنالیستیکو اخلاقو او نورو ټکو په پام کې نیولو سره به ښه توګه تنظیموي.
د افغانستان د ملي راډیو تلوېزیون اداره د دغې پالیسۍ د تدوین په لړ کې، د ملي راډیو تاوېزیون د کمېسیون له محترم مشر او غړیو او د رسنیو له عالي شورا څخه د زړه له کومې مننه کوي. دغه راز له ټولو هغه ژورنالیستانو او د نشراتي برخو د کار پوهانو له هغه فعال ګډون څخه هم مننه کوي چې په یوه کار غونډه (ورکشاپ) کې یې د دې پالیسۍ په اړه خپل نظرونه له موږ سره شریک کړل او دغه تګلاره یې لاغنې کړه.
په درنښت
م. زرین انځور
د افغانستان د ملي راډیو تلوېزیون لوی رئیس
کابل د ۱۳۹۳ هـ ش دغبرګولي لومړۍ نېټه

د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون نشراتي پالیسي
پالیسی نشراتی رادیو تلویزیون ملی افغانستان

سریزه
دې ته په پام سره چې د ټولیزو رسنیو قانون د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ملي او عامه رسنۍ په توګه د افغانستان په ملت پورې تړلې بولې، پردې بنسټ اساسي اړتیا وه چې د دې ملي رسنۍ د خپرندویه سیاست اساسي کرښې او اډانه د بیان ازادۍ، اطلاعاتو ته د وګړو د لاس رسي حق، بشري حقونو او اساسي آزادیو ته درناوی، د افغاني ټولنېد دیني او ملي ارزښتونو د ساتنې او فرهنګي تنوع او د خلکو د نورو اړتیاوو څخه ملاتړ ته په پام سره جوړه او وټاکل شي، ځکه په اوسني مهال کې د دې پالیسۍ اوډل د دې ملي رسنۍ بنستي اړتیا ګڼل کېږي، پردې بنسټ د دې پالیسي په اوډون او پلېتوب سره به د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون خپرونو ته تګلوری وټاکي او د خپرونو په څرونګوالي او وده کې به مثبت بدلون ولیدل شي؛ په دې پوهې سره چې نن ورځ په افغانستان کې ټولیزې رسنۍ په ځانګړي توګه د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د څومره والي او څرنګوالي له پلوه د تېرو پېرونو په پرتله د پام وړ وده کړې او په اوسنۍ واکمنۍ کې ستره بریا ګڼل کېږي؛ خو دې رسني ته د اوډلې خپرنیزې تګلارې په نشتوالي کې د هغې خپرنیز او مسلکي لوری په څرګنده توګه نه دی ګښل شوی چې د کمزورتیا ټکي له منځ یوسي، د پیاوړتیا ټکي غښتلي کړي او د مرکز او سیمه ییزو نمایندګیو په کچه یې په همغږي کې و څاري؛
دې ته په پاملرنې سره چې دغه نشراتي پالیسي، داسې تګلاره وي چې خلکو ته د کره او مسلکي اطلاعاتو رسولو په تامین، د افغاني ټولنې د دیني او فرهنګي ارزښتونو دودتیا او پیاوړتیا، د عامه ذهنونو د روڼتیا، د انساني منل شویو ارزښتونو دودول، د هیوادپالنې، د ملي یووالي او ولسواکۍ او بشري حقونو او مدني ارزښتونو ته د درناوي په برخه کې د افغانستان د ملي راډیوټلوېزیون سره ملتیا وکړي؛
له دې لیده چې ټولیزې رسنۍ، یوازې د اطلاع رسولو وسیله نه بلکې ښوونیزه برخه یې هم په دې اطلاع رسوونې کې نغښتې ده چې له شک پرته د غوره خپرونو په وړاندې کولو سره عامه ذهنونه روڼتیا ته کولای شي د ټولیزو ګټو او د افغانستان د ولس د ښېګڼو لپاره بنسټي بدلون رامینځه ته کړي؛
او دې ته په پام سره چې ددې پالیسۍ منځپانګه مخکې هم تر یو بریده د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون له لوري په پام کې نیول شوې، خو ددې رسنۍ د خپرونو د اساسي کرښو د ټولګې لپاره د اوډلې اډانې ټاکل هم یوه اړینه او قانوني چاره ده؛
پردې بنسټ چې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د خپرونو د څرنګوالي د ودې لپاره د دې تګلارې اوډون د ټولیزو رسنیو قانون په پام کې نیولو سره، دغه فرصت رامنځ ته کوي چې د دې ملي رسنۍ د خبرونو، راپورونو، د بېلابېلو خپرونو اوخبرتیاوو د خپرولو د څرنګوالي وده د لوړ برید پر لور ورسوي. پردې بنسټ د دې پالیسۍ مسوده چې د افغانستان دملي راډیو ټلوېزیون کمېسیون له لوري چمتو او وړاندیز شوې ده او د رسنیو عالي شورا له خوا د ۱۳۹۲ هجري لمریز کال د سلواغې پر۲۲ نېټه د ټولیزو رسنیو د قانون د څلور څلوېښتمې مادې (۳) فقرې د شپږم جزء پر بنسټ تصویب شوه او له نافذېدو وروسته، د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون په خپلو خپرونیزو چارو کې دغه تګلاره په پام کې نیسي او پلي کوي یې.

لومړۍ برخه
ټولیز اصول
۱،۱: د پالیسۍ بنسټ او حقوقي اډانه
۱،۱،۱: د پالیسۍ بنسټ
د ټولیزو رسنیو د قانون د څلورڅلوېښتمې مادې د (۳) مې فقرې په شپږم جزء کې راغلي چې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون کمېسیون د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د نشراتي پالیسۍ پر پلېتوب چې د رسنیو د عالي شورا له لوري ټاکل کېږي، څارنه کوي. پردې بنسټ یادشوی جزء، د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د نشراتي تګلارې بنسټ ګڼل کېږي.
۱،۱،۲: د پالیسۍ حقوقي اډانه
د افغانستان اساسي قانون د هیواد تر ټولو لوړ تقنیني لاسوند په توګه په څلور دېرشمه ماده کې د بیان ازادۍ او د فکر د څرکندونې په برخه کې ټولیزې قاعدې منلي او رسنیز فعالیت یې هم تضمین کړی او د هغې اډانه یې فرعي قانون ته پریښي ده. له شک پرته په دې برخه کې د ټولیزورسنیو قانون رامنځ ته شوی دی او دې قانون د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د ټولیز خپرنیز فعالیت اډانه په پېنځلسمه او شپاړسمه ماده کې دا ډول رانغښتې ده:
پینځلسمه ماده:”د ملې راډیو ټلوېزیون اداره مکلفه ده خپلې خپرونې د اسلام د مبین دین د حکمونو او اصولو په رڼا کې د افغانستان د ملت له ملي او معنوي ارزښتونو سره سمې عیارې کړي او په خپلو خپرونو کې خبر رسونه او د دیني، علمي، فرهنګي او اقتصادي ښوونې، روانې او اخلاقي امنیت تعمیمول په پام کې ونیسي“
شپاړسمه ماده: ”د ملي راډیو ټلوېزیون اداره دې د بشپړې ناپلوۍ له په پام کې نیولو سره د هیواد د ملي یوالي یووالي د ټینګښت، د دیني او ملي ارزښتونو د پیاوړتیا لپاره خپلې خپرونې په داسې توګه تنظیم کړي چې د هیواد د ټولو مېشتو قومونو د فرهنګ، ژبې، دیني او مذهبي عقیدې منعکسوونکې وي“.
د یادونې وړ ده چې د ټولیزو رسنیو قانون، په نورو مادو کې یې هم په ټولیز ډول د ټولیز رسنیو د خپرنیز فعالیت لپاره الزامي حقوقي قاعدې راغلي دي چې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون په خپرنیزه برخه کې دهغو په رعایت مکلف دی. پر دې سر بېره، د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د خپرونو په برخه کې د هیواد په نورو قوانینو او خپلې اساسنامې د حکمونو او د هغو نړیوالو تړونونو او ژمنلیکونو د موادو په رعایت چې افغانستان ورسره تړاو لري، هم مکلف دی.
پورتنیو بېلګو ته په پام سره، د افغانستان د اساسي قانون، ټولیزو رسنیو قانون، دهیواد نور قوانین، د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون اساسنامه او د افغانستان له لوري منل شوي نړیوال تړونونه د دې تګلاري بنسټي سرچینې ګڼل کېږي. پر دې بنسټ د دې پالیسۍ توکي له پورتنیو سرچینو سره په ټکر کې تفسیر او یا پلي کېدای نشي.
۱،۲: موخې:
د دې پالیسۍ موخې عبارت دي له:
۱،۲،۱: د اسلام د سپېڅلي دین لوړو ارزښتونو، د افغانستان د ولس د ملي ارزښتونو او د هیواد د ټولو قومونو او پرګنو منل شویو دودونو درناوی او رعایت.
۱،۲٬۲: د هیواد اساسي قانون، ټولیزو رسنیو قانون، نورو تقنیني سندونو او فرهنګي حقونو او بیان ازادۍ او په دې پورې د تړلو نورو حقونو په برخه کې د افغانستان نړیوالو ژمنو ته درناوی.
۱،۲،۳: د خبرونو، راپورونو، بېلابېلو دیني، سیاسي، فرهنګي، معلوماتي، تفریحي او ښوونیزو خپرونو د خپرواوي په برخه کې دافغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د خپرونیز سیاست د اډانې ټاکل.
۱،۲،۴: ټول ولس ته د کره نشراتي خدمتونو وړاندې کول او په ځانګړې توګه د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د خبرونو، راپورونو او د نورو خپرونو د خپرنیز څرنګوالي وده.
۱،۳: د اسلام له پیېڅلي دین سره د مغایرو مطالبو نه خپرول
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د اسلام د مبین دین له حکمونو او اصولو سره د مغایرو اثارو او مطالبو، د اسلام له مبین دین څخه غیر د نورو دینونو تبلیغ او دودولو او دهغو مطالبو چې د نورو دینونو اومذهبونو د سپکاوي لامل ګرځي له خپرولو ډډه کوي.
۱،۴: سپکاوی او فترا
دافغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون هغه مطالب چې د حقیقي او حکمي اشخاصو د سپکاوي، توهین، هتک حرمت او افترا او د هغوی د شخصیت او باور د زیانمنولو لامل کېږي، نه یې تولیدوي او نه یې خپروي.
۱،۵: د تاوتریخوالي قربانیان، تریخ او مستهجن مطالب
دافغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون تاوتریخوالي او تېري د قربانیانو د انځورونو د خپرولو او دهویت د افشاکولو په هغه ډول چې د هغو ټولنیز حیثیت ته زیان ورسوي او تریخ اومستهجن او هغه مطالب چې له رواني پلوه د ټولنې وګړو ته زیان رسوي او نورو هغو مطالبو خپرول چې د هیواد قوانینو منعه کړي دي، له خپرولو ډډه کوي.
۱،۶: د ژونالیزم د مسلکي معیارونه په پام کې نیول
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د خبرونو، اطلاعاتو او وګړو او د سیاسي ډلو، دولتي او نادولتي بنسټونو نظریات د ژونالیزم د مسلکي معیارونو لکه: رښتینولي، بې پرېتوب، امانت، انډول، انصاف، کره والی او خبرتیا او له مسوولیت او ځواب سره تړلی ازادۍ له مخې خپروي.
۱،۷: د ژونالېزم اخلاقي اصولو رعایتول
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون خبریالان او نور رسنیز کارکوونکي دې د حرفوي چارو په ترسره کولو کې په ځانګړي توګه د دې رسنۍ د خبرونو، راپورونو اونورو نشراتي او د اطلاع رسولو د خپرونو په چمتو کولو کې، د ژورنالیزم منل شوي اخلاقي اصول له خپلې وجداني پوهې سره او بې له دې چې د کوم باندیني او یا قانوني فشار لاندې وي رعایت کړي.
۱،۸: د وګړو خصوصي حریم ته درناوی
د منل شویو قانوني قاعدو پر بنسټ د وګړو دخصوصي ژوند حریم له تېري خوندي دي. دافغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون په خپلو خپرونو کې دغه اصل په پشپړه توګه رعایتوي او دقانون د حکمونو او د بشري حقونو د هغو نړیوالو سندونو په پام کې نیولو سره چې دافغانستان دولت منلي دي، خبرونه او نورې خپرونې چمتو او خپروي او د هغو خبرونو او اطلاعاتو له خپرولو چې نورو د خصوصي ژوند د ویجاړتیا، ګډوډۍ او انساني کرامت او وګړنیزو ازادیو د نقض لامل ګرځي او د هغوی جسمي او رواني سلامتیا ته زیان رسېږي ډډه کوي.
۱،۹: د نظرونو په خپرولو کې انډول ساتل
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د سیاسي ډلو او سیاسي شخصیتونو د سیاسي دریځ نیونې او د نورو حقیقي او حکمي شخصیتونو د یوبل پر وړاندې موضع نیونې انډول رعایتوي او د ټولو اړخونو په منصفانه او بې پلوه ټوګه خپروي.
۱،۱۰: د فکري مالکیتونو د حقوقو رعایتول
دافغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د اطلاعاتو او نورو خپرونو په خپرولو کې په فکري مالکیتونو پورې اړوند د هیواد قوانین او تقنیني سندونه او د افغانستان له لوري په دې برخه کې منل شوي نړیوال سندونه رعایتول.
۱،۱۱: د ځواب حق
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هغو حقیقي او حکمي شخصیتونو چې په خبرونو، راپورونو او نورو خپرونو کې یې مادي او مانیزې ګټې زیانمنې شوې او یا یې کړنې تر نیوکې لاندې راغلي وي، که چېرې وغواړي، کولای شي ځواب وړاندې کړي. د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ټولیزو رسنیو د قانون پر بنسټ، هغوی ته د ځواب ورکولو د حق زمینه برابروي.
۱،۱۲: د مسلکي حیثیت او بې پرېوالي ساتنه
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د هغو مطالبو له خپرولو چې مسلکي حیثیت او بې پرېوالي ته یې زیات رسوي، ډډه کوي.
دوېمه برخه
د خبرونو اوراپورونو خپرول
۲،۱: د ژونالیزم له معیارونو سره سم خبر
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون په خبرونو کې یوازې هغه مطالب خلکو ته وړاندې کېږي چې خبري اړخ ولري او د خبر په معیارونو برابر او د خبري ارزښت لرونکي وي.
۲،۲: د خبري مطالبو سمون او بیا کیکنه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ادارو له خوا رالېږل شوي اطلاعات د ژونالیزم د معیارونو پر بنست سموی او بیا یې لیکي او وروسته یې خپروي او د دولتي ادارو عادي چارې چې خبري ارزښت ونلري په خبرونو کې نه خپروي.
۲،۳: د جګړې د ډګر خبرونه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د جګړې بهیر په ژوندۍ او مخامخ توګه نه خپروي، که شونې وي لومړی د جګړو انځور اخلي او له سمون وروسته یې د قانو او د ژونالیزم د مسلکي معیارونو له مخې خپروي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د جګړې د ډګر دتاوتریخوالي لرونکي او زړه بوږنوونکي انځورنه خپرول چې له رواني پلوه د ټولنې پر وګړو ناوړه اغېزه ښنديو د زیان لرلو له لامله یې نندارې ته نه وړاندې کوي.
۲،۴: د پټو غونډو نه خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون لویې جرګې د غونډو، د ملي شورا د دواړو جرګو او یا د هغوی د ګډو غونډو او قصايي ناستو د بهیر بشپړ یا یوه برخه یې چې د یادو بنسټونو له خوا یې د نه خپرولو پرېکړه شوي وي، نه خپروي.
۲،۵: د خبرونو او راپورونو کره ژبه او ګړدود
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د خبرونو او راپورونو خپرول په هغه ډول دي چې اورېدونکي او لیدونکو ته په اسانۍ او په سمه توګه د پوهې وړ وي او په همدې توګه په کره ژبه او ګړدود وړاندې شي.
۲،۶: د خبري برخې او خبر وخت
۲،۶،۱: د خبري برخې وخت
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون خبرونه د بهرنیو خبرونو په ګډون(بې له استثنايي حالتونو) له ۳۵ دقیقو زیاتېدای نشي.
۲،۶،۲: د خبري مطلب ځانګړی وخت
د یوه خبري مطلب د خپرولو لپاره ځانګړي وخت د هغه ارزښت ته په کتو، زیات ته زیات تر پینځو دقیقو پورې دی.
۲،۷: په خبري برخه کې د دولتي چارواکو خبري ځای
په خبري برخه کې د دولتي چارواکو د خبري تسلسل ځای د دندې او رتبې پر بنسټ په پام کې نیول کېږي، خو د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد په سیاسي، اقتصادي، فرهنګي او نورو برخو کې د مهمو پېښو او رویدادونو پورې تړلي خبرونه ته لومړیتوب ورکوي او مخکې یې خپروي.
۲،۸: په جمهوري ریاست پورې تړلي خبرونه
په جمهوري ریاست مقام پورې تړلي پیغامونه، اعلامې، فرمانونه، خبري غونډې، ویناوې او نور اړوند راپورونه او د وزیرانو شورا مصوبې د خبر په بڼه او لنډيز یې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون په خبرونو کې خپرېږي او د اړتیا په توګه بشپړه بڼه یې له خبرونو جلا خپروي.
۲،۹: د مصوبو او اجراآتو د لنډیز خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ملي شورا د دواړو جرګو او په هغوی پورې د اړوندو کمېسیونونو او د سترې محکمې د عالي شورا په غونډو پورې تړلي اجراات او د هغوی تفصیلي راپورونه له خبرونو جلا په اوډلي او منظمه توګه په هغوی پورې د اړوندو ځانګړو خپرونو کې خپروي او د یادو بنسټونو د اجرااتو او مصوبو لنډیز د ژورنالیزم د مسلکي معیارونو او د خبري ارزښت له مخې، په خبرونو کې وړاندې کېږي.
۲،۱۰: د خبري اعتبار نلرونکي مطلب
ـ د حقیقي او حکمي شخصیتونو پیغامونه چې خبري اعتبار نه لري، شننې، لیکنې، اعلانونه او نور هغه مطالب چې خبر نه وي، د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون یې د خبرونو په منځپانګه کې نه خپروي، خو دا ډول مطالب د اړتیا په توګه په اړوند خپرونو کې خپرېدلای شي.
ـ د دولتي چارواکو چې په هر مقام او دنده کې وي سفرونه او لیدنې کتنې یې چې خبري ارزښت او منځپانګه ونلري په خبرونو کې نه خپروي.
ـ دولتي ادارو او بنسټونو ورځنیو چارو ترسره کول چې خبري منځپانګه ونلري، په خبرونو کې هیڅ خپرېدلای نشي. که د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون بې په ځينو برخو کې د ددې مطالبو خپرولو ته اړتیا ولري، کېدلای شي چې له خبرونو جلا په نورو اړوند او مناسبو خپرونو کې خپاره شي.
۲،۱۱: د خبر او اطلاعاتو په سرچینه کې ځبرتیا
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د خبرونو او راپورونو په وړاندې کولو کې له کره او باوري سرچینو ګټه اخلي او تر شونتیا پورې د وړاندې شویو اطلاعاتو د صحت او باور لپاره د اطلاعاتو سرچینې ډاګیزوي خو دا چې سرچینې، اطلاعات د هویت د نه افشاکولو په شرط وړاندې کړي وي. تر ممکنه بریده دې هڅه وشي چې د هغو نومورکو او ناڅرګندو سرچیننو اطلاعات خپاره نشي چې له ارزونې وروسته غیر واقعي وپېژندل شي، ډډه وشي.

۲.۱۲: په پوځي او امنیتي برخه کې خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد د امنیتي او دفاعي ځواکونو د وظیفوي روحي او اخلاقو(مورال) د پیاوړتیا په موخه او د هغوی د هیواد پالنې، ملي یوالي او له هیواد، خپلواکي، ملي واکمنۍ او ځمکنۍ بشپړتیا او د عامه نظم او امنیت د خلکو د ځان او مال د خوندیتوب د روحیې د پیاوړتیا، د ټولنې له وګړو سره د دیني، انساني او افغاني ارزښتونو پر ینسټ د چلند او چوپړ د روحېې د پیاوړتیا او د هغوی د کړنو په وړاندې د ولس د ذهنیتونو د روښانتیا لپاره د ځانګړي او اغېزمنې خپرونې چمتو او خپروي.
درېیمه برخه خپرونې
۳،۱: د دیني ښوونیزو مطالبو خپرول
په دې ټینګار سره چې د افغانستان د وګړو پرېکنده اکثریت د اسلام د سپېڅلي دین پیروان دي او بنسټي اړتیا لیدل کېږي چي د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون روته بېلابېلې ښوونیزې دیني خپرونې لکه: عقیدتي، قرآني، اخلاقي، فقهي، سیرت النبي، او ټولنې د اړتیا وړ نورې دنیي معلوماتي خپرونې چمتو او خپرې کړي.
۳،۲: د خپرونو په جوړولو او خپرولو کې لیدلورو ته پاملرنه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد د وګړو او مدني ټولنو روا غوښتنو او سالمو نظریاتو او اندونو ته د درناوي اصل په برابر ډول د خپرونو د چمتو کولو او جوړولو په برخه کې په پام کې نیسي.
۳،۳: دهیواد لوړې ګټې او ښېګڼې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هڅه کوي چې په هیواد کې د ملي یوالي، خپواکي، ملي وکمنۍ او سولې د ټینګښت او د هیوادپالنې، پشرپالنې او د عامه ښېګڼو، عامه نظم، عامه امنیت او ځمکنۍ بشپړتیا د ساتنې د روحیې د پیاوړتیا په برخه کې متنوع خپرونې وکړي.
۳،۴: بشر حقوق، قوانین او د تاوتریخوالي د کچې ټیټول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له بشري حقونو په ځانګړي توګه د ښځو، ماشومانو، معلولو وګړو، زړو او د ټولنې د نورو زیانمنونکو ټولینیزو ډلو د حقونو په برخه کې او د قوانينو او دولتي تګلارو، پلانونو او دولتي بنسټونو د مهمو پرېکړو په برخه کې ښوونیزې خپرونې د ګردي مېزونو، مرکو، تحلیلي راپورونو، نندارو او نور د اړتیا وړ خپرونو له لارې د وړاندې کوي او له دې لارې هغه تر سپړنې، شننې، کره کتنې او ارزونې لاندې نیسي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هڅه کوي څو د عامه وګړو لپاره په ټولنه او کورنیو کې له ښځو ماشومانو او معلولو وګړو سره د تاوتریخوالي د چلندونو د راټیتوالي او له منځه وړولو او د هغوی د بشري حقوقو د ووضعیت د ښه والي په برخه کې د وګړو د پوهاوي کچه لوړه کړي او بېلابېلو اطلاعاتو ته د ماشومانو د لاس رسي په موخه د هغوی د ټولنیزې، معنوي او جسمي او رواني سلامتیا د ودې لپاره متنوع خپرونې خپرې کړي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د عامه ذهنیت د روښانتیا او په هیواد کې د ویجاړووکو او ناوړه دودونو په اړه چې د اسلام د مبین دین او له منل شویو انساني ارزښتونو سره په ټکر کې وي او د بشر حقوقو په تېره د ښځو او ماشومانو د حقوقو د نقضولو لامل کېږي، روزنیزې خپرونې خلکو ته وړاندې کوي.
۳،۴: هنري خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د خپلو مینه والو د لید لوري د لوړولواو د هغوی د هنري تندې د خړوبولو لپاره د سینمایي، ټلویزیوني تیاتر، د فلمونو د کره کتنې او ارزونې په برخه کې ځانګړې خپرونې ولري، غوره کورني او بهرني مستند او هنري فلمونه، سریالونه، راډیویي او ټلوېزیوني نندارې او هغه تمثیلي ټوټې چې د انتقاد او سمون لوری ولري، خپروي.
د ملي او هیوادنیو ترانو ترتیب، اوډون او ثبت او د پخوانیو هیوادنیو ترانو بیارغاوی او د افغاني اصیلې موسیقۍ د بډاینې، روزنې، ضبط، پنځولو او خپرولو او د ولسي، ځایي او لرغونې موسیقۍ چې د هېروېدو په درشل ګې ده، د بیا راژوندۍ کولو او خپرولو لپاره د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د اوسني مهال له غوښتنو سره سم ګام اخلي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد په ګوټ ګوټ کې د پنځول شویو هنري خپرونو د خپرولو لپاره زمینه برابروي. په دې برخه کې نه یوازې د لومړیتوب حق یوازې د هغو خپرونو د خپرولو لپاره ورکول کېږي چې په هیواد کې د افغاني هنرمندانو له خوا پنځول شوي وي بلکې په دې برخه کې له هیواده د باندې افغاني هنرمندان هم هڅول کېږي.
۳،۵: ادبي خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هڅه کوي د هیواد د ادبیاتو د پېژندګلوۍ او پرمختیا په برخه کې تحلیلي، څېړنیزې او معلوماتي خپورنې وکړي او په دې برخه کې د ادبي آثارو د کره کتنې او ارزونې په چاره کې متنوع خپرونې خپوې کړي.
۳،۶: فرهنګي خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون په خپلو خپرونو کې د هیواد د لرغونو او فرهنګي اثارو د حفاظت او ستانې او ارزښت، د یادو آثارو د ورپېژندلو، د مسؤولو بنسټونو او وګړو د ونډې په اړه بېلابېلې خپرونې کوي او له دې لارې هڅه کوي چې د ولس ذهنیت د خپلو فرهنګي میراثونو د حفاظت او ساتنې پر وړاندې روښانه کړي اود دغو آثارو د ورپېژندلو په برخه کې غښتلي ونډه واخلي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له لارې د هیواد تاریخ، دودونو، ژبو، فرهنګي او هنري میراثونو، د ژوند ډول او نورو فرهنګي او دودیزو شتمنیو لکه: د هیواد ټولو مېشتو قومونو پورې اړوند لباس، خواړه، د استوګنې ډول او د ژوند د اړینو توکو او وسیلو کارولو په برخه کې د متنوع خپرونو چمتوکول د دغې ملي رسنۍ یو لومړیتوب ګنل کېږي.
۳،۷: سیاسي خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هڅه کوي ګټورې سیاسي خپرونې په بې پرې توګه خپلو مینه والو ته وړاندې کړي او له دې لارې د حکومت سیاستونه او کړنې، د افغانستان نړیوالې اړیکې او په ملي شورا او ځايي شوراګانو کې د خلکو د استازو سیاستونه او پرېکړې نقد او وارزوي او په دې برخه کې له تنوع ډکې خپرونې چمتو او خپرې کړي.
۳،۸: اقتصادي خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد د اقتصاد د ودې او په اقتصاد، سوداګرۍ، پانګې اچونې، افغاني صنعتونو په برخه کې خپرونې، مرکې، تحلیل او بېلابېلې سپړنې خپروي او له دې لارې په دې برخه کې د بنسټونو تګلارو او کړنو، پرمختګونو، خنډونو او ننګونو کره کتنې اوارزونې ته زمینه برابروي.
۳،۹: د ماشومانو لپاره خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون، په ټولنیزو او فرهنګي برخو کې ګټورو اطلاعاتو ته د ماشومانو د لاس رسي لپاره ځانګړې خپرونې کوي او د هغو اطلاعاتو له خپرولو چې د ماشومانو په زیان وي او د هغوی رواني، جسمي او اخلاقي سلامتیا زیانمنوي، ډډه کوي.
۳،۱۰: په بهر کې د افغانانو له خوا جوړې شوې خپرونې
په نورو هیوادونو کې د مېشتو افغانانو له خوا چې د هیواد د باندې خپرونې چمتو کېږي، د هغوی د هڅونې لپاره د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د دې پالیسۍ په پام کې نیولو سره خپروي.
۳،۱۱: په بهرنیو ژبو افغاني خپرونې
په بهرنیو ژبو د افغاني خپرونو چمتو کول او خپرول د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون کاري برخه ګڼل کېږي. پر دې بنسټ دغه رسنۍ هڅه کوي چې خپلو شونتیاوو ته په پام سره په هغو بهرنیو ژبو چې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون په خپروندویه چوکاټ کې یې خپرونې منل شوي وي،مطالب خپاړه کړي.
۳،۱۲: نورې ښوونیزې خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون، بېلابېلې ښوونیزې او معلوماتي خپرونې د روغتیا، د ژوند چاپېریال، ورزش او بدني روزنې، د پوهنې ارزښت او د نشه یي توکو او مسکراتو د کښت، تولید او مصرفولو او د مینه والو د اړتیا له مخې په نورو برخو کې معیاري اطاعاتو او خپرونې چمتو کوي او خپروي یې.
څلورمه برخه
فرهنګي تنوع
۴،۱: د ژبو انډول ته پاملرنه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د مرکز په کچه، د افغانستان په دواړو زسمي ژبو پشتو او دري د خبرونو او راپورنو د خپرولو او خپرونو د تولید د څرنګوالي، په مقدار کې او په مناسبو وختونو کې د هغوی په خپرولو کې انډول او تعادل ساتلو ته پاملرنه کوي.
– د اساسي قانون په شپاړسمه ماده کې په یادو شویو ژبو د خپرونو او نورو خپرونو د خپرولو لپاره د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون اړین تدبیرونه نیسي.
– د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون ولایتي څانګې په همغه ولایت کې چې خلک په پرېکنده اکثریت په یوه رسمي ژبه خبرې کوي د خپرونو، راپورونو او نورو برنامو چمتو کول او خپرول د هغوی په ژبه خپروي او بله رسمي ژبه او په اساسي قانون کې په نورو راغلو ژبو باندې خپرونې هم په متناسب ډول په پام کې نیسي.
– په هغه ولایت کې چې د رسمي ژبو ویناوال پکې په نسبي توګه یو تربله په انډول کې وي، په هغه ولایت کې د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون ولایتي څانګه په انډولیز ډول په رسمي ژبو خپرونې کوي او په اساسي قانون کې د درج شوی نورو ژبو د خپرونو تر سره کول هم په هغه ولایت کې د هغوی ویناوالو ته په کتو سره په متناسبه توګه په پام کې نیسي.
– په هغه ولایت کې چې د پښتو او دري ژبو پر ویونکو سربېره، د بلې ژبې ویناوال اکثریت ولري، هغه ژبه د افغانستان د اساسي قانون پر بنسټ په هغه محل کې درېیمه رسمي ژبه ګڼل کېږي او د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د ولایتي څانګې له خوا اکثریت خپرونې په همغه ژبه او نورې خپرونې په متناسبه توګه تر سره کېږي.
۴،۲: په معیاري ژبه د اطلاعاتو او خپرونو خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د منل شویو او دودو اصطلاحاتو د خوندیتوب لپاره دنده لري چې د نورو ژبو د وزم لرونکو ، غږلرونکو او آشنا کلمو په کارولو سره د هیواد په ژبو کې کره او رسمي نومونې وساتي او په خپلو خپرونو کې یې ملاتړ ومړي او هغه وکاروي.
۴،۳: په معیاري ژبه خپرونې او د لهجو ساتل
د کره ژبو او ګودودونو(لهجو) د خبرونو او نورو خپرونو خپرول د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون یو ارزښتمن کار ګڼل کېږي. خبرونه او خپرونو د پښتو او دري اونورو ژبو په معیاري لهجه چې د دې ژبو ټولو ویونکو ته د پوهېدو وړ وي، وړاندې کوي.
د ژبو د فرهنګي تنوع او د ځایي لهجو د ساتنې په موخه د د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون ولایتي څانګې تر شونتیا هڅه کوي د سیمې دخلکو په لهجه خبرونه او نورې خپرونې وړاندې کړي.
۴،۴: د فرهنګي شتمنیو بیارغاونه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هغو فرهنګي ارزښتونو او شتمنیو په دودتیا کې چې افغاني روحیه لري خو د مهال په تېرېدو د پردیو د فرهنګي یرغل پر وړاندې کم رنګ او یا هېر شوي وي، د یادو فرهنګي شتمنیو د بیا رغاونې لپاره، د هیواد د فرهنګي بنسټونو په مرسته خپرونې چمتو کوي او خپروي یې.
پنځم څپرکی
د ټاکنو د بهیر پوښښ
۵،۱: په ټاکنو پورې د تړلیو لایحو، کړنلاره او اصولو رعایتول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ټاکنو په بهیر او ټولیزو رسنیو په خپرونو پورې د اړوندو قانوني واک لرونکو بنسټونو له خوا د لایحو، ګړنلارو او چلند اصول په ځانګړي توګه د ټاکنو د بهیر په اړه د خلکو پوهاوی، د نوماندانو د نظریاتو او تګلارو، د ټاکنیزو منډو ترړو د خپرولو او د ټاکنو له بهیره د څارنې په برخه کې رامنځ ته کېږي، د اساسي قانون، د ټولیزو رسنیو د قانون، د خپلې اساسنامې، دې پالیسۍ او دخپلواکۍ، بې طرفۍ او د مسلکي حیثیت د ساتنې د اصل په پام کې نیولو سره د د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د کمېسیون قانوني پرېکړې د ټاکنو په بهیر پورې د اړوندو خپرونو په باب رعایتوي.
۵،۲: د عامه ذهنیتونو روښانتیا
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد د اساسي قانون د حکمونو له مخې د ټاکنو د ټولو ډولونو په تړاو چې یو ملي او مدني بهیر ګڼل کېږي، اطلاعات او خپرونې د عامه ذهنیتونو د روښانتیا په موخه خپروي.
۵،۳: د ټاکنو د نوماندانو د لیدلورو منصفانه او عادلانه خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ټاکنو د نوماندانو پر وړاندې بې پلوه دي او د ټاکنو د نوماندانو د تګلارو، دهغوی د نظرونو او لیدلوریو په خپرولو کې او په ټوله کې د ټاکنیزو مبارزو د پوښښ په اړه د اړوندو کړنلارو له مخې چلند کوي.
۵،۴ : د ناسمو او له واقعیته لیرې اطلاعاتو له خپرولو ډډه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون ناسم او له واقعیته لیرې اطلاعات چې د رای ورکوونکو تر منځ د اندېښنې او اضطراب لامل ګرځي، نه خپروي.
۵،۵: د ټاکنو د پایلو خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون په ټاکنو پورې اړوند شمېرنو د اطلاعاتو په چمتوکولو او خپرولو کې له کره او معیاري اطلاعتو ګټه اخلي او پر افواهاتو او شایعاتو ولاړ راپورونه او شمېرې نه خپروي او یوازې هغه شمېرې خپروي چې د ټاکنو د خپلواک کمېسیون له خوا د ټاکنو د لومړیو او وروستیو پایلو په اړه په رسمي توګه په ډاګه شوي وي.
۵،۶: توپیر او تاوتریخوالي ته له لمن وهلو ډډه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ټاکنو او ټولپوښتنې په بهیر کې هر ډول نا انډوله او ناعادلانه راپورنه چې قومي، توکمیز، سیمه ییز، ژبني، جنسیتي، مذهبي، ګوندي او نور توپيرونه رامنځ ته کوي او یا تاوتریخوالي ته د لمن وهلو لامل کېږي، نه خپروي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له هغو خبرونو اوخپرونو څخه ډډه کوي چې توکمیز توپیرونه رامنځ ته کوي، د بېلو بېلو قومونو او توکمونو تر منځ ملي روحیه، زغم او جوړجاړی ګډوډوي او په دې برخه کې د انسان پالنې، برابرۍ او د هر ډول توکمیز توپیر د له منځه وړلو لپاره دیني، حقوقي او اخلاقي ښووني خپروي.
شپږمه برخه
خبرتیاوې
۶،۱: په خبرتیا کې د بې پرېوالي اصل
د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون لپاره د بې پرېوالي رعایتول د ژورنالیزم یو اصل او د هیواد د ټولیزو رسنیو د قانون له مخې الزامي حقوقي قاعده ده، پر دې بنسټ په دې رسني کې د خبرتیاوو خپرېدل د هغې د خپرونو د منځپانګې برخه ده او د بې پرېوالي اصل د خبرتیاوو د خپرېدو په برخه کې هم په پام کې نیول کېږي او هغه کارکوونکي چې په منظمه توګه د خپورنو چلوونکي او د خبرونو ویندویان وي، د دې رسنۍ په سوداګریزو خبرتیاوو کې نه راڅرګندېږي.
۶،۲: د خبرتیا کوونکې حقوقي شخصیت
د هغو خبرتیاوو چې اعلان کوونکي یې حقوقي شخصیت نه وي تر لاسه کړي او هغه اعلانونه چې د خبرتیا ورکوونکي هویت او یا د تړون لوري یې پکې جوت نه وي، خپرول یې جواز نلري.
په کار ګومارنې پورې تړلي خبرتیاوې چې د استخداموونکي او استخدامېدونکي هویت په هغه کې څرګند شوی نه وي، نه خپرېږي.

۶،۳: دخپرونو اوخبرتیاوو جلاوالی
هغه خبرتیاوې چې د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له لوري خپرېږي، له خبرونواو خپرونود جلاوالي وړ وي او اورېدونکي او لیدونکي وکړای شي چې د خبرتیا او د افغانستان د ملي راډیو ټلوېزیون نورو خپرونو تر منځ تتوپیر وکړي او په اسانۍ سره د پېژندنې وړ وي.
هغه خبرتیا چې د خبرونو او خپورنو د خپرولو په بهیر کې د ذهني مغشوشیت لامل کېږي، په خبرونو او خپرونو کې نه خپرېږي. پر دې بنسټ اختصاصي خبرتیاوې چې د خبرونو په منځ کې خپرېږي په دې ډول وي چې جلاوالی یې له اصلي خپرونې سره په څرګنډه توګه وشي.
۶،۴: د روغتیاو او درملو خبرتیا
د افغانستان په ملي راډیو ټلوېزیون کې په روغتیایي درملنې، درملو، د بې نسخې درملو، طبي وسایلو او الو، پلاستکي او ښکلاییزې جراحۍ او نورې خبرتیاوې چې له قوانینو سره په ټکر کې وي، نه خپروي د درملو او سینګاروونکو وسایلو اغېز په اړه د خبرتیاوو خپرول د قانون د حکم د رعایت په حدودو کې خپرېږي.
۶،۵: ښوونیزې او تحصیلي خبرتیاوې
په ښوونیزو او تحصیلي بنسټونو پورې اړوند خپرونو کې هغه خبرتیاوې چې په ښونځیو کې د ښوونیزو او درسي پروګرامونو خنډ ګرځي، نه خپروي.
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د ښونیزو او تحصیلي بنسټونو د فعالیت په اړه د ناسمې او لار ورکوونکي منځپانګې ډک اعلانونه او خبرتیاوې چې په هغې کې د کارموندنې، تخصص او اکاډمیکو پرمختګونو په اړه ژمني ورکوي، نه خپروي.
۶،۶: په خبرتیاوو کې د ماشومانو د ګټو رعایتول
دا چې ماشومان د ټولنې زیانمنونکي ډله ده، د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون هڅه کوي د خبرتیاوو په خپرولو کې د ماشومانو ګټې په پام نیسي او د ماشومانو جسمي او رواني سلامتیا به نه زیانمنوي.
۶،۷: معیاري اومروجه ژبه، لهجه او اصطلاحات
په هیواد کې د دودو او کره اصطلاحاتو، ژبې او لهجو چې په اسانۍ او سمه توګه اورېدونکو او لیدونکو ته د پوهاوي وړ وي، خبرتیاوې چمتو کوي او خپروي.
۶،۸: په اعلانونو کې د نورو حقوقو او د هیواد د قوانینو رعایت
هغه خبرتیاوې چې د نورو د حقوقو د نقصولو، د هیواد د قوانینو په ځانګړي ټوګه د سیالۍ د معیارونو او ستنډرډونو او د دې پالیسۍ د نقضولو لامل کېږي، د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له لارې نه خپرېږي.
اووم څپرکی
متفرقه توکي
۷،۱: د روغتیایي معلوماتو په خپرولو کې اړین احتیاط
د هغو موضوع ګانو خپرول چې په ذهني او جسمي معلولیتونو تړاو مومي، د هغوی حالت، احساسات او عواطف یې چې له دغه ډول معلولیته رنځېږي، په کلکه په پام کې نیول کېږي. هغه خپروې چې د طب پوهنې، د ناروغانو په درملنه او یا روغتیایي معلوماتو پورې اړه لري، له اړین احتیاط سره خپرېږي چې د وګړوتر منځ د اندېښنې او اضطراب، وېرې او کرکې د رامنځ ته کولو لامل نشي.
۷،۲: د بهرنیو خبرونو خپرول
هغه بهرني اطلاعات او خبرونه چې د هیواد عامه نظم، عامه امنیت او عامه اخلاق نه ګډوډوي، د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون یې خلکو ته د اطلاع رسولو لپاره د دې تګلارې د چوکاټ له مخې خپروي.
۷،۳: ژوندۍ خپرونې
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون، مهم رویدادونه، د جمهور رئیس رسنیزې غونډې، د لویې جرګې، د ملي شورا د دواړو جرګو او نورې مهمې ملي غونډې او د شونیتا په صورت کې مهمې نړیوالي غونډې او د جمهور رئیس رسنیزې غونډې د هیواد له باندې په دې برخه کې د اړوند تړونونو او اصولو له مخې د خپلو شونتیاوو او وسایلو په پام کې نیولو سره یې تشخیصوي او د هغه ارزښت ته په کتو سره یې په ژوندۍ بڼه خپروي.
۷،۴: د پېښو د تحلیل او تفسیر خپرول
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون پېښې په سمه او عینې بڼه خپروي، د اړتیا پر مهال، حقیقتونه د همغه پېښې تحلیل او تفسیر هم خلکو ته وړاندې کوي.
۷،۵: د خپرونو په مهال وېش بیاکتنه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون، هر کال د خبرونو او نورو خپرونو په اړه پرخپل مهال وېش کتنه تر سره کوي او په هغه کې د شکلي او منځپانګیز بدلون، تغیر او تنوع رامنځ ته کوي.
۷،۶: رسمي او مانوس اصطلاحات
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون د هیواد په قوانینو او تقنیني سندونو کې د دولتي بنسټونو د رسمي اومروجو نومونو په ګډون راغلي اصطالعات د خبرونو او خپرونو په چمتوکولو، تولید او خپرولو کې رعایتوي.
۷،۷: په خپرونو کې تنوع
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون په خپرونو او ګردي مېزونو کې د تنوع په موخه بېلابېلو کارپوهانو، متخصصانو او د نظر څښتنانو راغواړي او د بېلابېلو نظریو لرونکي د نظر څښتنان په کې ونډه اخلي.
۷،۸: د قوانینو غوره ګڼل
که چېرې د دې پالیسۍ او دهیواد د ټولیزو رسنیو د قانون او نورو نافذو قوانینو ترمنځ مغایرت رامنځ ته شي، د یادو قوانینو حکمونه غوره ګڼل کېږي.
۷،۹: د پالیسۍ پر پلېتوب څارنه
د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون کمېسیون د ټولیزو رسنیو د قانون د څلور څلوېښتمې مادې د (۳) فقرې د شپږم جزء پر بنسټ د افغانستان ملي راډیو ټلوېزیون له خوا د دې پالیسۍ پر پلیتوب او رعایت د څارنې واک لري او د اړتیا په صورت کې د دې پالیسۍ د ښه پلیتوب په موخه یاد کمیسیون جلا لارښودونه وضه کوي.
۷.۱۰: د پالیسۍ تعدیل
د اړتیا په صورت کې د دې پالیسۍ هغه برخې چې رغولو، ویستلو او زیاتولو ته اړتیا ولري، تر بیا کتنې لاندې نیول کېږي.
۷،۱۱: د پالیسۍ د پلیتوب مهال
دغه پالیسي د رسنیو د عالي شورا له خوا وټاکل شوه او یو میاشت وروسته له تصویبه رعایت او پلې کېږي.